7. Sınıf Türkçe Dersdestek Yayınları Ünite 6 Sağlık ve Spor Teması

Goool! Metni Cevapları Sayfa 186

Söz Varlığım

➜ “Goool!” metninin anahtar kelimeleri aşağıda verilmiştir. Metnin anahtar kelimelerini anlamlarıyla eşleştiriniz.
a. futbol
b. takım
c. top
ç. kaptan
d. maç
Cevap: 
[c] Birçok spor oyununda kullanılan farklı büyüklüklerde yapılmış yuvarlak eşya.
[ç] Takım oyunlarında takımı temsil eden kişi.
[d] Genellikle spor oyunlarında karşılıklı iki takımın girdiği mücadele.
[a] Topu, kafa ve ayak vuruşları ile karşı kaleye sokma kuralına dayanan ve on birer kişilik iki takım arasında oynanan top oyunu.
[b] Birlikte oynayan, kazanmak için birlikte çalışan sporcu topluluğu.

Hangi Anlatım Bozukluğu?

➜ Aşağıda anlama dayalı anlatım bozukluğu yapılan cümleler verilmiştir. Bu cümlelerdeki anlatım bozukluklarının nedenleri ile cümleleri eşleştiriniz.
a. Takım arkadaşları onu suçlamış, onun futbolculuğunu tenkit edip eleştirmişlerdi.
b. Hiç kimseyle konuşmuyor, takım arkadaşlarıyla karşılaşmamak için elinden geleni ardına koymuyordu.
c. Fatih bırakın gol atmayı maçı bile kazanamaz.
ç. Tüm çabalara rağmen olan oldu ve bir anlık savunmanın boşluğundan yararlanan rakiplerden biri topu kaptığı gibi savunmayı deliverdi.
Cevap: 
[b] Deyimin yanlış anlamda kullanılması
[ç] Kelimenin yanlış yerde kullanımı
[a] Gereksiz sözcük kullanımı
[c] Mantık hatası
Goool! Metni Cevapları Sayfa 187

Cümleleri Tamamlayalım

➜ Aşağıdaki cümleleri, verilen ifadelerden uygun olanıyla tamamlayınız.
Cevap: 
Goool! Metni Cevapları - 7. Sınıf Türkçe Dersdestek Yayıncılık - Boşluk Doldurma
Goool! Metni Cevapları – 7. Sınıf Türkçe Dersdestek Yayıncılık – Boşluk Doldurma

Anlayalım – Cevaplayalım

➜ Aşağıdaki soruları “Goool!” metnine göre cevaplayınız.
1. Fatih nerede ağlıyormuş?
Cevap: Soyunma odasında ağlıyormuş.
2. Fatih niçin ağlıyormuş?
Cevap: Onun yüzünden maçı kaybettiklerini düşündüğü için ağlıyormuş.
3. Sinan’a sporcunun her zaman düzenli olması gerektiğini kim söylermiş?
Cevap: Fatih söylermiş.
4. Fatih, takımının gol yememesi için ne yapmayı düşünmüş?
Cevap: Önündeki futbolcuyu devirecekmiş.
5. Bir sonraki futbol maçı ne zaman yapılacakmış?
Cevap: Hafta sonu yapılacakmış.
6. Sinan, ikinci maçta ağabeyini izlerken nasıl davranmış?
Cevap: Ağabeyini izlerken sevincinden ağlamış.

Okuyalım Özetleyelim

➜ “Goool!” metninin nesnel bir özetini defterinize yapınız.
Cevap: 
Fatih son maçta yaptığı bir hatadan dolayı kendini suçlu hissetmiştir. Bir dahaki maça çağırılmayacağını düşünmektedir. Soyunma odasında kendini suçlamaktadır. Kardeşi gelip ona destek olur.
Fatih okula gider. Okulda takım kaptanı ile karşılaşır. Kaptanı ona bir dahaki maçta aynı hatayı yapmamasını, aksi halde takımdan atılacağını söyler. Fatih, henüz takımdan atılmadığını anlayarak çok mutlu olur. Sonraki maç için hazırlık yapar. Hata yapmamak için rakip oyuncuyu devirme planı yapar. Bunu öğrenen kardeşi, futbolcunun centilmen olması gerektiğini kendisine onun söylediğini, böyle bir hareketin yanlış olacağını söyler. Fakat Fatih kararlıdır.
Maç günü durum 2-1 iken rakip oyuncu savunmayı deler ve gole doğru gider. Fatih rakip oyuncuyu düşürmeyi düşünür. Fakat kardeşinin kendini örnek aldığı aklına gelir. Usta bir hareketle topu çalıp takım arkadaşına pas verir. O pas gol olur ve Fatih’in takımı maçı 3-1 kazanır.
Maçtan sonra kardeşi ile konuşur. Kardeşi ona hayranlık duymaktadır.

Tablo Yorumlayalım

➜ Fatih ve takımının çıktığı son maçın istatistikleri aşağıdaki tabloda verilmiştir. Bu tablodaki bilgileri yorumlayarak soruları cevaplayınız.
➜ Hangi takım topla daha çok oynamıştır?
Cevap: Fatih’in takımı
➜ Paslarda hangi takım daha başarılıdır?
Cevap: Fatih’in takımı
➜ Fatih’in takımının şutlarından kaç tanesi isabetlidir?
Cevap: 3
➜ Hangi takım daha çok ofsayt yapmıştır?
Cevap: Fatih’in takımı
Goool! Metni Cevapları Sayfa 188

Görsel Yorumlayalım

➜ Görselde verilmek istenen mesajı yorumlayınız.
Cevap: Başkalarına örnek olabileceğimizi düşünerek hırslarımız uğruna yanlış yapmaktan kaçınmalıyız.

Karakterleri Karşılaştıralım

➜ Okuduğunuz metindeki kahramanlardan Fatih ve takım kaptanının kişilik özelliklerini karşılaştırınız. Hangisinin daha iyi bir sporcu olduğunu düşünüyorsunuz? Sebepleriyle yazınız.
Goool! Metni Cevapları Sayfa 189

Tahminde Bulunalım

➜ Fatih maç sırasında rakip takımın oyuncusuna faul yapsaydı;
➥ Fatih maç sonrası kendini nasıl hissederdi?
Cevap: Hem centilmence davranmadığı hem de kardeşine kötü örnek olduğu için pişmanlık duyardı.
➥ Sinan bu durumda ne hissederdi?
Cevap: Ağabeyinin hırsından dolayı yanlış bir şey yaptığı için üzüntü duyardı.
➥ Fatih’in takım arkadaşları Fatih’le ilgili neler düşünürlerdi?
Cevap: Golü engellediği için onun iyi bir oyuncu olduğunu düşünürlerdi.

Uyarıda Bulunalım

➜ Siz oyunda hata yapan bir arkadaşınıza nasıl davranır, neler söylerdiniz? Duygu ve düşüncelerinizi aşağıdaki noktalı yere yazınız.

Sporcu Nasıl Olmalı?

“Ben sporcunun zeki, çevik ve aynı zamanda ahlaklısını severim.”
Mustafa Kemal ATATÜRK
➜ Yukarıdaki özdeyişten ve okuduğunuz metinden hareketle bir sporcuda bulunması gereken özellikleri yazınız.
Cevap: 
  • Zeki olması
  • Çalışkan olması
  • Ahlak sahibi olması
  • Centilmen olması
  • Örnek olması
  • Çevik olması
Goool! Metni Cevapları Sayfa 190

Bilgilendirici Metin Yazalım

➜ Aşağıda verilen parçadan da faydalanarak “sporda dürüstlük ve saygı” konulu bir metin yazınız.
Türkiye Millî Olimpiyat Komitesi Fair Play Konseyi, 1983 yılında amatör ligdeki bir takımın 23 yaşındaki kalecisi İsmet Karababa’yı ödüle layık bulmuştur. Kaleci, takımının maçı kaybetmesini göze alarak gol kararında tereddüde düşen hakeme, topu kale çizgisinin içerisinden çevirdiğini söyleyerek dürüstlük örneği göstermiştir. Dürüst kaleci aynı yıl Uluslararası Fair Play Konseyinin büyük ödülünü de kazanmıştır. Aynı sporcu daha sonra bir takımın başına antrenör olarak geçmiştir. 1988 yılında çalıştırdığı takımın oyuncuları bir sezon boyunca hiç sarı veya kırmızı kart görmemiştir. Hiç şüphesiz ki bunda oyuncular kadar o takımı çalıştıran kişinin de rolü vardır. Bu davranışlarıyla İsmet Karababa yalnızca sporculara değil bütün gençlere ve çocuklara örnek bir kişiliktir.
Cevap: 
Aşağıdaki butona tıklayarak konuyla ilgili yazı örneğine ulaşabilirsiniz.
Benim Adım Şeker Çocuk Metni Cevapları Sayfa 195

Söz Varlığım

➜ “Benim Adım: Şeker Çocuk” metninde geçen aşağıdaki kelimeleri anlamlarıyla eşleştiriniz.
a. iğne
b. diyabet
c. hastalık
ç. insülin
d. pankreas
Cevap: 
c. Sağlığın bozulması durumu, rahatsızlık.
d. Midenin arkasında bulunan iri bir organ.
ç. Pankreas tarafından salgılanan, kan şekeri düzeyini ayarlayan bir hormon.
a. Vücuda sıvı bir ilacı basınçla vermek amacıyla enjektör ucuna takılan, boru biçiminde, ucu keskin metal araç.
b. Şeker hastalığı.
➜ Aşağıdaki kelimelerin anlamlarını TDK Türkçe Sözlük’ten bularak yazınız. Kelimeleri anlamına uygun birer cümlede kullanınız.
Cevap: 
• doğuştan: Kişinin doğduğu andan beri var olan, doğuşla birlikte gelen, fıtri
Cümle: Çocuk, doğuştan gelen bir hastalığı nedeniyle konuşamıyordu.
• hormon: İç salgı bezlerinden kana geçen ve organların işlemesini düzenleyen adrenalin, insülin, tiroksin vb. fizyolojik etkisi olan maddelerin genel adı
Cümle: Bazı kadınlarda, hormon bozukluğu nedeniyle yüzlerinde sakal çıktığı görülür.
• doz: Bir ilacın bir defada veya bir günde alınması gereken miktarı, dozaj
Cümle: İlacı kullanırken doktorun belirlediği dozu aşarsan istenmeyen sonuçlar ortaya çıkabilir.
Benim Adım Şeker Çocuk Metni Cevapları Sayfa 196
➜ Okuduğunuz metinden alınan kelime gruplarının yerine aynı anlama gelecek başka kelime veya kelime grupları yazınız.
Bedenimde tembel tembel oturuyorsun, yan gelip yatıyorsun.
Cevap: Hiçbir şey yapmıyorsun.
Birden başımdan kaynar sular döküldü sandım.
Cevap: Büyük bir sıkıntı hissettim.
Burada herkes kendiyle barışık.
Cevap: Kendisini olduğu gibi sever.
Gözümde büyüttüğüm kadar zor değilmiş.
Cevap: Abarttığım kadar.
Her zaman dilimin ucuna şu geliyor.
Cevap: Söylemek istiyorum.

Anlayalım – Cevaplayalım

➜ Aşağıdaki soruları “Benim Adım: Şeker Çocuk” metnine göre cevaplayınız.
1. Ufuk, Şeker Çocuk adını nerede almıştır?
Cevap: Katıldığı bir kampta almıştır.
2. Ufuk, kamptan nasıl haberdar olmuştur?
Cevap: Annesinin okuduğu bir gazete haberinden haberdar olmuş.
3. Kamp hangi kurum tarafından açılmıştır?
Cevap: Diyabet Vakfı tarafından açılmıştır.
4. Ufuk kampa katılmaya nasıl ikna olmuştur?
Cevap: Annesinin “Katılmak şart değil, istersen bir gidip gör.” teklifi ile ikna olmuştur.
5. Ufuk kampta neler yapmıştır?
Cevap: Diğer çocuklarla tanışmış, kendisine iğne yapmayı öğrenmiştir.

Hikâye Unsurlarını Belirleyelim

➜ Metnin hikâye unsurlarını belirleyerek noktalı yerlere yazınız.
Cevap: 
Şahıs ve Varlık Kadrosu: Ufuk, Ufuk’un annesi, kamptaki çocuklar, doktor.
Anlatıcı: 1. kişi
Olay Örgüsü: Ufuk, diyabet hastası bir çocuktur. Diyabet Vakfı’nın açtığı Şeker Çocuk kampına katılır. Burada diğer şeker hastası çocuklarla tanışır ve kendine insülin iğnesi yapmayı öğrenir. İyi vakit geçirir.
Mekan: Kamp alanı
Zaman: Geçmiş zaman
➜ Aşağıdaki olayları oluş sırasına göre numaralandırınız.
Cevap: 
5 Şeker Çocuklarla karşılaşınca kampa katıldım.
2 Annem, gazetede diyabetli çocuklar için bir kamp açıldığını okudu.
4 Kampa katılmaya isteksizdim ancak yine de gidip görmeye karar verdim.
6 Orada pek çok şeker hastası çocukla tanıştım.
1 Elimi pankreas bezimin üzerine koyar, onunla konuşurdum.
7 Şekerlerle arada bir telefonla görüşüyoruz.
3 Annem bana, kampa katılmak isteyip istemediğimi sordu.
Benim Adım Şeker Çocuk Metni Cevapları Sayfa 197

Düşünelim – Yazalım

➜ “Kendisiyle barışık olmak” ifadesi ne anlama gelmektedir? Düşüncelerinizi aşağıdaki noktalı alana yazınız.
Cevap: İnsanın kendi kusurlarına üzülmek yerine, onları kabul edip yaşamına devam etmek.

Karşılaştıralım

➜ Ufuk’un kampa katılmadan önceki davranışları ile kampa katıldıktan sonraki davranışlarını karşılaştırınız.
Kamptan Önceki Davranışlar
Cevap: Ufuk kampa katılmadan önce, annesinin üzülmesinden dolayı çok üzülüyordu. Karamsarlık içerisindeydi.
Kamptan Sonraki Davranışlar
Cevap: Kamptan sonra kendisiyle barışık hale gelmiştir. İğnesini kendi yapabildiği ve böylece annesi üzülmeyeceği için mutluydu.
Benim Adım Şeker Çocuk Metni Cevapları Sayfa 198

Duyguları Belirleyelim

➜ “Benim Adım: Şeker Çocuk” metninde aşağıdaki duyguların ifade edildiği cümleleri yazınız.
Cevap: 
üzülmek: Bak, görevini yapsaydın annem böyle üzülmeyecekti.
utanmak:
şaşmak: Sonra benim şaşkın yüzüme aldırmadan elimden tutup bahçeye sürükledi.
sevinç: Annem sevinçle el salladı.
neşe: Bir anda çevremiz çocuklarla doldu. Neşeyle bağırdılar:
korku: Birden başımdan kaynar sular döküldü sandım.
özlem: Arada bir Şekerlerle telefonda konuşuyoruz.
gurur:  “Artık kendi iğnemi kendim yapacağım.” dedim gururla.

Görsel Yorumlayalım

➜ Aşağıdaki görseli inceleyiniz ve görselden nasıl bir anlam çıkardığınızı yazınız.
Cevap: Görseldeki çocuk, şekeri azaltma konusunu yanlış anlamıştır. Şekeri azaltma konusunu adet olarak azaltmak sanmaktadır. Asıl olan adet olarak değil miktar olarak azaltmaktır.
Benim Adım Şeker Çocuk Metni Cevapları Sayfa 199

Mektup Yazalım

➜ Sizce Ufuk, kampta tanıştığı arkadaşlarına nasıl bir mektup yazmış olabilir? Ufuk’un adına Şeker Çocuklardan birine mektup yazınız.
Cevap: 
(örnektir)
Merhaba Şeker Çocuk,
Nasılsın? Ben çok iyiyim. Kampta sizinle birlikte çok iyi vakit geçirdik. Kamptaki günlerimizde beni en çok sevindiren iki şey senin gibi değerli dostlar edinmek ve kendi iğnemi kendim yapmayı öğrenmekti.
Artık kendimle barışığım. Hastalığıma, pardon sorunuma artık eskisi kadar üzülmüyorum. İğnemi kendim yapabildiğim için gururluyum. Artık annem iğnemi yapmayı unutmaktan korkmuyor.
Artık yalnız olmadığımı bilmiyorum. Senin gibi beni destekleyecek, bu sorunumla ilgili üzüntülerimi görmezden gelmemi sağlayacak dostlarım var. Tek umudum, bu sorunu tamamen ortadan kaldıracak bir tedavinin bulunmasıdır.
Görüşmek üzere…
Yeterli ve Dengeli Beslenme Metni Cevapları Sayfa 202

Söz Varlığım

➜ “Yeterli ve Dengeli Beslenme” metninden alınan aşağıdaki kelimeleri, verilen tanımlardan ve ipuçlarından yararlanarak bulunuz.
✦ Bireyin fiziksel, sosyal ve ruhsal yönden tam bir iyilik durumunda olması, vücut esenliği, esenlik, sıhhat.
Cevap: SAĞLIK
✦ Organların çalışabilmesi ve vücut ısısının sürdürülebilmesini sağlayan besin ögelerinin oluşturduğu güç.
Cevap: ENERJİ
✦ Sağlık kurallarına uygun.
Cevap: HİJYENİK
✦ Suyu alınmış her türlü yiyecek maddesinin artığı.
Cevap: POSA
✦ Vücut için gerekli besin maddelerini alma
Cevap: BESLENME
➜ Aşağıdaki cümlelerde altı çizili kelimelerin yerine aynı anlama gelebilecek farklı kelimeler yazınız.
• Yaşam için elliye yakın besin ögesine gereksinim olduğu ve insanın sağlıklı büyüme ve gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak uzun süre yaşaması için bu ögelerin her birinden günlük ne kadar alınması gerektiği belirlenmiştir.
Cevap: 
gereksinim: ihtiyaç
yaşam: hayat
öge: unsur
• Yeterli ve dengeli beslenme için dört temel besin grubunda yer alan besinler her öğünde yeterli miktarda tüketilmelidir.
Cevap: 
besin: gıda
öğün: yemek
miktar: nicelik
• Yeterli ve dengeli beslenme ile birlikte düzenli fiziksel aktivite yapmaya özen gösteriniz.
Cevap: 
aktivite: etkinlik
özen: itina
Yeterli ve Dengeli Beslenme Metni Cevapları Sayfa 203

Anlayalım – Cevaplayalım

➜ “Yeterli ve Dengeli Beslenme” metniyle ilgili aşağıdaki soruları cevaplayınız.
1. İnsanın sağlıklı büyümesi ve gelişmesi için hangi besin ögelerini tüketmesi gerekir?
Cevap: Sebze, meyve, tahıl ürünleri, süt ürünleri, et, yumurta, baklagiller.
2. “Yeterli ve Dengeli Beslenme” ne demektir? Kendi cümlelerinizle tanımlayınız.
Cevap: Vücudun işleyebilmesi, hastalıklardan kendini koruyabilmesi ve gelişmesi için gerekli olan besinlerin yeterli miktarda ve dengeli bir biçimde alınmasına yeterli ve dengeli beslenme denir.
3. Yeterli ve dengeli beslenme önerilerinden üç tanesini söyleyiniz.
Cevap: Öğün atlamamak. Şeker ve tuz tüketimini azaltmak. Günde en az 8-10 bardak su içmek.
4. Sağlıklı bir birey ekmek ve tahıl grubundan ne kadar tüketmelidir?
Cevap: Her öğün için 1-2 dilim ekmek, tahıllarda ise günde 1-3 porsiyon.
5. Sağlıklı bir birey günde kaç bardak su tüketmelidir?
Cevap: 8-10 bardak.

Soru Hazırlayalım

➜ Okuduğunuz metinle ilgili iki soru hazırlayınız. Sorularınızı sınıfınızdaki arkadaşlarınıza sorunuz. Beğendiğiniz cevapları ilgili yerlere yazınız.
Cevap: 
1. SORU: Süt grubu besinler hangi yararlı maddelere sahiptirler?
2. SORU: Et, tavuk, balık vb. gibi et ürünleri için bir porsiyon kaç grama tekabül etmektedir?

Ana Fikri Belirleyelim

“Yeterli ve Dengeli Beslenme” metninin ana fikrini ve ana fikri destekleyen yardımcı fikirlerini belirleyiniz.
Yardımcı Fikir – 1
Cevap: Dengeli beslenme için besin gruplarının günlük tüketim miktarlarına önem gösterilmelidir.
Yardımcı Fikir – 2
Cevap: Ekmek ve tahıl grubunda beyazlatılmamış yani işlem görmemiş ürünler tercih edilmelidir.
Yardımcı Fikir – 3
Cevap: Beslenmede fazla tuz ve şeker kullanımı zararlıdır.
Yardımcı Fikir – 4
Cevap: Sağlık için yeterli ve dengeli beslenmenin yanında fiziksel aktivitelere de önem gösterilmedir.
Metnin Ana Fikri
Cevap: Sağlıklı bir yaşam için yeterli ve dengeli beslenmeye önem gösterilmeli, dört temel besin grubunda yer alan besinler her öğünde yeterli miktarda tüketilmelidir.
Yeterli ve Dengeli Beslenme Metni Cevapları Sayfa 204

Düşünelim – Söyleyelim

➜ “Vücut ağırlığını dengede tutmak” ne demektir?
Cevap: Aşırı kilo almaktan kaçınmak.
➜ Okuduğunuz broşürde bazı besinlerin günlük tüketilme miktarları verilmiştir. Bu besinlerin belirtilen miktarlardan az ya da fazla alınması nelere sebep olabilir?
Cevap: Çeşitli sağlık sorunlarının ortaya çıkmasına ve obeziteye sebep olabilir.

Anlatım Biçimini Belirleyelim

➜ Okuduğunuz metinden alınan aşağıdaki paragraftan hareketle metnin anlatım biçimini belirleyiniz.
Yaşam için elliye yakın besin ögesine gereksinim olduğu ve
insanın sağlıklı büyüme ve gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak
uzun süre yaşaması için bu ögelerin her birinden günlük
ne kadar alınması gerektiği belirlenmiştir. Bu ögelerin herhangi
biri alınmadığında, gereğinden az ya da çok alındığında büyüme
ve gelişmenin engellendiği ve sağlığın bozulduğu bilimsel
olarak ortaya konmuştur.
Cevap: 
Anlatım Biçimi: 
Açıklayıcı anlatım biçimi

Ne Düşünüyorum?

➜ Aşağıdaki karikatürden faydalanarak “yeterli ve dengeli beslenme” konusundaki duygu ve düşüncelerinizi yazınız.
Karikatürde, insanların abur cuburdan ve dengesiz beslenmeden ne kadar uzaklaşırlarsa hastalıklardan ve obeziteden o kadar çok korunacakları mesajı verilmektedir. Buna göre yazınızı yazabilirsiniz.
Yeterli ve Dengeli Beslenme Metni Cevapları Sayfa 205

İfadelere Yorum Katalım

➜ Aşağıda verilen nesnel ifadeleri öznel ifade hâline getiriniz.
• Yeterli ve dengeli beslenme için dört temel besin grubunda yer alan besinler her öğünde yeterli miktarda tüketilmelidir.
Cevap: Bence dört temel besin grubunda yer alan besinleri her öğünde yeterli miktarda tüketmek, yeterli ve dengeli beslenme için yeterli olacaktır.
• Yeterli ve dengeli beslenme ile birlikte düzenli fiziksel aktivite yapmaya özen gösteriniz.
Cevap: Yeterli ve dengeli beslenme dışında ne yapmak gerek diye sorarsanız, düzenli fiziksel aktiviteler yapmanızı da öneririm.
• Güvenli besinleri satın alınız ve hijyenik koşullarda hazırlayarak tüketiniz.
Cevap: Bence beslenmede en önemli mesele güvenli besinler satın almak ve bu besinleri hijyenik koşullarda hazırlamaktır.
Yeterli ve Dengeli Beslenme Metni Cevapları Sayfa 206

Deneme Yazalım

➜ Sağlık Bakanlığı tarafından hazırlanan afişleri inceleyiniz. Afişlerden de yararlanarak “sağlık ve beslenme” konulu bir deneme yazınız.

Hastahane Dinleme Metni Cevapları Sayfa 207

Dinleyelim

➜ “Hastahane” şiirini dinleyiniz. Şiirde boş bırakılan yerleri şiiri dinlerken tamamlayınız.
Cevap:
HASTAHANE
Dertliler dermanı sende arıyor
Millete hizmetin var hastahane
Türlü türlü yaraları sarıyor
Var olsun hekimler nur hastahane
Hademeler çalışırlar işinde
Herkesin bir derdi vardır başında
Kimisinin ecel gelir peşinde
Bu da mukadderdir der hastane
Dertli olan gelir gelir yalvarır
Göz açılır kulak verir dil verir
Tedavisi bitenlere yol verir
Dünyalar durdukça dur hastahane
Hastahane hekimlerin mekanı
Elinden geldikçe incitmez canı
Yardım yaradandan olsun dermanı
Yavrumu sağ salim ver hastahane
Hastahane büyük nimet Sivas’ta
Kolayca geliyor gidiyor hasta
Rabbim kimseyi koymasın yasta
Her vilayet ister bir hastahane
Veysel’in kalbinden gitmez kederi
Bu fani dünyaya gelelden beri
Elim çalar dilim söyler dertleri
Bu da benim için kar hastahane
Âşık Veysel ŞATIROĞLU
Hastahane Dinleme Metni Cevapları Sayfa 208

Söz Varlığım

➜ “Hastahane” şiirinden dizeler verilmiştir. Bu dizelerdeki altı çizili kelimelerin şiirde kullanıldığı anlamları işaretleyerek belirleyiniz.
Cevap:
• Dertliler dermanı sende arıyor,
[X] Çıkar yol, çare.
[   ] Güç, takat, mecal.
• Elinden geldikçe incitmez canı,
[X] İncinmesine yol açmak.
[   ] Kötü söz veya davranışla birbirini kırmak, üzmek.
• Hastahane büyük nimet Sivas’ta,
[X] İyilik, lütuf, ihsan.
[   ] Yaşamak için gerekli her şey.
• Elim çalar, dilim söyler dertleri,
[X] Bir müziği dinlemeyi sağlayan aleti çalıştırmak.
[   ] Başkasının malını gizlice almak, hırsızlık etmek, aşırmak.
• Bu da benim için kâr hastahane.
[   ] Alışveriş işlerinin sağladığı para kazancı.
[X] Yarar, fayda.
➜ “Dünya durdukça dur hastahane” dizesinde Âşık Veysel “durmak” kelimesini “varlığını sürdürmek” anlamıyla kullanmıştır. Siz de bu kelimeyi farklı bir anlama gelecek şekilde cümlede kullanınız.
Cevap: Önüne kedi fırlayan araba acı bir frenle durdu.

Günümüzdeki Yazımı

➜ Âşık Veysel şiirinde “hastahane” yazımını kullanmıştır. Bu kelimenin günümüzdeki yazımı nasıldır?
Şiirde
hastahane
Doğru yazımı
Cevap: hastane
➜ Şairin “Bu fâni dünyaya gelelden beri,” dizesindeki altı çizili ifadenin günümüzdeki kullanımı nasıldır?
Cevap: geldiğimden
Hastahane Dinleme Metni Cevapları Sayfa 209

Dinleyelim – Cevaplayalım

➜ Aşağıdaki soruları “Hastahane” şiirine göre cevaplayınız.
1. Dinlediğiniz şiirde şair hastanenin işlevleri arasında neleri sıralıyor?
Cevap: Dertlilerin derman bulması, yaraların sarılması, hastaların tedavi edilmesi, hekimlere ve hademelere iş sahibi yapması, hastalar için nimet olması, kolay ulaşılabilir olması.
2. Şair hangi şehirdeki hastaneden hareketle duygularını dile getirmiştir?
Cevap: Sivas
3. Şair “Elim çalar, dilim söyler dertleri / Bu da benim için kâr hastahane.” dizelerinde ne anlatmaktadır?
Cevap: Dertleri sadece türkü söyleyerek ifade ettiğini, bu dertlerin vücudunda olmadığı ve tedavi edilmesi gerekmediği için kendisi için büyük sorun olmadığını, bunu kendisine yarar saydığını anlatmaktadır.

Konusunu ve Ana Duygusunu Belirleyelim

➜ Dinlediğiniz şiirin konusunu ve ana duygusunu belirleyiniz.
Cevap: 
Konu: Hastanelerin işlevi
Ana duygu: Hastanelere duyulan minnet

Sözlü Olmayan Mesajlar

➜ Dinlediğiniz şiirde bulunan mesajları işaretleyerek belirleyiniz.
Cevap: 
[   ] Bütün dertlerin çaresi hastanededir.
[X] Hastanelerde çeşitli sıkıntıların çözüm yolu aranır.
[X] Şair Sivas’ta bulunan hastaneden memnundur.
[X] Hastanelerin ve hekimlerin varlığı insanlar için çok önemlidir.
[   ] Her hastane veya hekim güvenilir değildir

Araştıralım

➜ Dinlediğiniz şiirin şairi olan Âşık Veysel Şatıroğlu’nun edebiyatımızdaki yerini ve önemini çeşitli kaynaklardan araştırınız. Edindiğiniz bilgileri düzenleyerek aşağıdaki noktalı yere yazınız.
Cevap:
Âşık Veysel sade ve duru bir Türkçe ile deyişler söylemiştir. Âşık Veysel’in eserleri halk tarafından benimsenen, kolayca öğrenilen ve ezberlenen, dilden dile kolayca aktarılabilen niteliktedir. Âşık Veysel eserlerinde her daim umudu, yaşama sevincini, güzellikleri ve insani değerleri ön plana çıkarmıştır. Bunun yanı sıra gözlerini kaybetmenin yoğun etkisi nedeniyle umutsuzluk, hüzün ve keder barındıran deyişleri de bulunmaktadır. Doğaya ve toplumsal olaylara da eserlerinde yer veren Âşık Veysel’in; ender de olsa siyasi eleştiriler de bulunduğu eserleri de vardır.
Âşık Veysel’in şiirleri; ölmeden önce 3 kitapta toplanarak yayımlanmıştır. İlk kitap 1944 yılında basılmıştır ve Deyişler adını taşır. Âşık Veysel’in ikinci eseri 1950 yılında yayımlanmıştır ve Sazımdan Sesler ismindedir. Âşık Veysel’in üçüncü kitabı ise 1970 yılında yayımlanan Dostlar Beni Hatırlasın’dır. Şairin ayrıca bu isimde bir de şiiri bulunmaktadır. Âşık Veysel vefat ettikten sonra 1984 yılında tüm şiirleri “Bütün Şiirleri” isimli kitapta bir araya getirilmiştir.
Hastahane Dinleme Metni Cevapları Sayfa 210

Günlük Türünün Özelliklerini Belirleyelim

➜ Aşağıdaki metni okuyunuz. Metinden hareketle verilen soruları cevaplayınız.
HASTA ÖĞRETMENİMİ ZİYARET
Dün akşamüstü okuldan çıkınca hasta olan öğretmenimi ziyarete gittim. Fazla çalıştığı için hastalanmış. Günde beş saat ders, bir saat beden eğitimi dersi, iki saat akşam okulunda çalışma, uykusuzluk, yetersiz beslenme ve sabahtan akşama kadar nefes tüketmek sağlığını bozmuş.
Demir başlıklı bir yatakta yatıyordu. Daha iyi görebilmek için bir elini alnına dayadı ve o sevgi dolu sesiyle seslendi “Ah, Enrico (Enriko)!”
Yatağa yaklaştım, elini omzuma koydu ve şöyle dedi “Aferin oğlum. Zavallı öğretmenini görmeye gelmekle ne iyi ettin. Gördüğün gibi berbat durumdayım, sevgili Enrico. Okul nasıl gidiyor?Arkadaşların nasıllar? Ben olmasam da her şey yolunda değil mi? Yaşlı öğretmeninizle bensiz de gayet iyi yol alırsınız.”
Ben “Hayır.” demek istiyorum ama o sözümü kesti “Haydi haydi beni de sevdiğinizi biliyorum.” Sonra derin derin içini çekti. Duvara yapıştırılmış resimlere bakıyordum. “Görüyor musun?” dedi. “Bunlar yirmi yıldır bana resimlerini veren öğrencilerim. Hepsi çok iyi çocuklardı. Bunlar benim anılarım. Sen de ilkokulu bitirince bana resmini verirsin değil mi?”
Sonra başucundaki sehpadan bir portakal aldı ve elime koydu. “Sana verecek başka bir şeyim
yok. Bu hastadan sana bir hediye olsun.”Bunları söylerken zorlukla nefes alıyordu, acı çektiği her hâlinden belliydi. “Ateşim çok yüksek…” dedi. “Yarı baygın gibiyim. Haydi bakalım matematiğe, problemlere biraz ağırlık ver. İlk denemede yapamadın mı, biraz dinlen ve yeniden göz at. Kafanı şişirmeden, sakin sakin çalış. Haydi git, annene de selam söyle. Bir daha tırmanma bu merdivenleri, okulda görüşürüz. Görüşmezsek de seni çok sevmiş olan öğretmenini unutma.” Bu sözler üzerine gözlerim doldu. “Başını öne eğ.” dedi öğretmenim. Başucuna doğru eğildim ve o da beni saçlarımdan öptü. Sonra “Haydi git!” dedi ve yüzünü duvara döndü. Hızla merdivenlerden aşağı indim çünkü hemen anneme sarılmak istiyordum.
Edmondo De AMICIS
Çocuk Kalbi
➜ Okuduğunuz metnin özelliklerini belirten ifadelerin başındaki kutucuklara “✔” işareti koyunuz.
Cevap:
[X] Birinci kişi ağzından yazılmış kısa, özlü ve öznel bir yazıdır.
[   ] Ortaya atılan düşünce kanıtlarla desteklenmiştir.
[X] İnandırıcı ve samimi bir yazıdır.
[X] Yazarın kişiliğini, görüşlerini ve ruhsal yapısını yansıtır.
[   ] Okuyucuyla sohbet ediyormuş gibi yazılmış bir yazıdır.
[X] Yaşanılan olayların ve izlenimlerin günü gününe yazılması ile oluşmuştur.
[X] Yaşanan olaylar değiştirilmeden yazılmıştır.
➜ Özelliklerini belirlediğiniz “Hasta Öğretmenimi Ziyaret” adlı metnin türü nedir?
Cevap: Günlük
➜ Enrico’nun öğretmeninin hastalığı nedir? Günümüz sağlık imkânları düşünüldüğünde bu hastalığın tedavisi nasıl ve ne sürede gerçekleştirilir?
➜ Hasta olan yakınlarımızı ziyaret etmenin önemi sizce nedir?
Cevap: Hasta olan kişiler için tedavinin yanında moral de çok önemlidir. Yakınlarımızı ziyaret etmek, onlara en büyük moral kaynağı olacak ve tedavi sürecinin daha sağlıklı geçmesini sağlayacaktır.
Hastahane Dinleme Metni Cevapları Sayfa 211

Düşünelim – Yazalım

➜ Sizce hastane ve hekimlerin günlük hayatımızdaki önemi nedir? Dinlediğiniz şiirden hareketle duygu ve düşüncelerinizi yazınız. Düşüncelerinizi desteklemek için TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) tarafından oluşturulmuş sağlıkla ilgili grafik ve tablolardan yararlanabilirsiniz.
Aşağıdaki butona tıklayarak ulaşabileceğiniz yazıyı örnek alabilirsiniz.
bağlantı hazırlanıyor…


DKC Bir cevap motorudur... Sağ üstteki "Eksik sayfa bildir"butonuna tıklayarak istediğiniz sayfaları bize bildirebilirsiniz.
Paylaş:
📌 EKSİK SAYFA BİLDİR...