9. Sınıf MEB Yayınları 2. Ünite Cevapları Sayfa 150-174 Aralığı

Yerleşmelerin Yer Seçimi

9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 150 Cevabı
Arkadaşlarınız ile yaz mevsiminde kamp yapmak üzere deniz kıyısına gittiğinizi düşünün. Kamp çadırınızı hangi özelliklere sahip bir yere kurardınız? Neden?
  • Cevap: Akdeniz ikliminin baş gösterdiği Ege ya da Akdeniz kıyılarının yanı sıra Marmara Denizi’nin etrafı da kamp kurmak için en ideal seçenekler olarak adlandırılabilecektir. Yeşil alanları bolca içeren konumda yer alan noktalarda kamp yapacak olan kişilerin bitkilerden gıda ve diğer ihtiyaçlardan kaynaklı olarak yararlanmaları durumu söz konusu olabilmektedir. Bu aşamada da kamp içerisinde zaman içerisinde azalacak olan erzak ve eşyaların tedariki yine doğa sayesinde de sağlanarak ne kadar etkin bir kamp sürecinin gerçekleştirildiği konusunda da ideal bir eylem olarak ifade edilebilecektir.
9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 151 Cevabı
1. Görsellerdeki meskenleri karşılaştırarak aralarındaki farklılıkların nedenlerini açıklayınız.
  • Cevap: İlk görselde ahşap bir ev varken diğerinde ise taş ev görürüz. Bunun sebebi yaşanılan yerin iklimsel özellikleri ile yaşanılan yerde bulunan ve kullanılan ham maddelerin farklılığıdır.
2. Yaşadığınız çevredeki meskenlerin özellikleri nelerdir?
  • CevapKaradeniz Bölgesi’nde yaşıyorum. Buradaki evler Ağaç malzeme (tahta, kereste, kalas) kullanılarak inşa edilen evlerdir. Duvarlar ince, pencereler geniş, çatılar kiremit kaplı ve fazla eğimli, birkaç katlıdır. Bu evlerin benzerleri Ege ve Akdeniz’de ormanların içinde ve kenarlarında yer alan kırsal kesimde görülür. Ahşap evlerin en bilindik eklentisi evin biraz uzağına yapılan ve yerden yüksekte ahşap ayaklarla yere tutunan serendirdir.
9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 153 Cevabı
1. İlk yerleşmelerin kurulduğu yerler olan Nil, Fırat, Dicle, Ganj, İndus ve Sarı Irmak havzalarını harita üzerinde işaretleyiniz.
  • Cevap
2. Bu bölgelerin ortak özelliklerini belirleyerek ilk yerleşmelerin neden bu alanlarda ortaya çıktığını tartışınız.
  • Cevap:: İnsanların yaşamaları için elverişli ortamların bu alanlarda olduğunu görürüz. İklim, su kaynakları, verimli topraklar insan yaşamı için son derece uygun koşullar hep bu bölgelerdedir. 
1. Yerleşmenin burada kurulmasının fiziki ve beşeri nedenleri neler olabilir?
  • Cevap:  Ben Çukurova’da yaşıyorum. İklim elverişli olduğu için insanların soğuktan ya da sıcaktan yok olma tehlikeleri aza indirilmiş, verimli su kaynakları ve tarım için uygun arazilerin oluşması insanları bir araya getirmiş böylece tarımsal faaliyetler aracılığı ile insanların yaşama tutunmaları kolaylaşmıştır. Hem ekonomik hem de sosyal bakımdan insanlar daha rahat yaşama imkanlarına kavuşmuşlardır.
2. Yerleşmede konutların yapı malzemesi nedir, niçin bu malzeme tercih edilmiştir?
  • CevapYerleşmede kerpiç ve tuğla kullanılmaktadır. Çünkü bu malzemeler kışın soğuğu geçirmez yazın da serin tutar. Evlerin damları düzdür. Çünkü kışlık gıda kurutulur. 
3. Yerleşmedeki konutların planı incelendiğinde burada yaşamış insanların ekonomik ve kültürel yapıları hakkında neler söylenebilir?
  • Cevap: Ekonomik olarak aile içi miras yoluyla topraklar paylaştırıldığından evler yan yana dizilmiş geçim çiftçilik ile olduğundan evlerin yüzü sokağa dönükken arkaları hep bahçe şeklindedir. Bu durum komşuluk ilişkilerinin artmasına bazen de tarlalar yüzünden tartışmaların kavgaların yaşanmasına neden olmaktadır.
Arazi çalışması sonunda gözlemleriniz ile ilgili yerleşmenin burada kurulmasının nedenlerini içeren bir rapor hazırlayınız. Hazırladığınız raporu sınıfta arkadaşlarınız ile paylaşınız.
  • Cevapİnsanlar rahatça yaşayacakları aile kuracakları ve geçimlerini sağlayabilecekleri yerleşim yerlerinde yaşamayı seçerler.  Ben Çukurova’da yaşıyorum. İklim elverişli olduğu için insanların soğuktan ya da sıcaktan yok olma tehlikeleri aza indirilmiş, verimli su kaynakları ve tarım için uygun arazilerin oluşması insanları bir araya getirmiş böylece tarımsal faaliyetler aracılığı ile insanların yaşama tutunmaları kolaylaşmıştır. Hem ekonomik hem de sosyal bakımdan insanlar daha rahat yaşama imkanlarına kavuşmuşlardır.
9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 155 Cevabı
1. Türkiye’den önce Antarktika’da araştırma üssü kuran ülkelerin amacı ne olabilir?
  • Cevap: Bilimsel araştırma yapmak için. Antarktika’nın yer altı ve yer üstü kaynaklarının tespiti ve çıkarılarak kullanılması için. 
2. Türkiye neden Antarktika’da araştırma üssü kurmak istemektedir?
  • Cevap: Çünkü Türkiye’de Dünya’da güçlü devlet olduğunu göstermek için, bu bilimsel çalışmalarda aktif rol almak istemiştir. Artık danışan değil danışılan ülke konumuna gelinmek istiyorsa bu tür faaliyetlerde bulunmak kaçınılmazdır.
9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 157 Cevabı

1. Soğuk olduğu için yerleşmeye uygun olmayan kutup ve tundra iklim alanlarını gri renge boyayınız.  
2. Sıcak olduğu için yerleşmeye uygun olmayan Amazon ve Kongo havzalarını kırmızı renge boyayınız.
3. Kurak olduğu için yerleşmeye uygun olmayan çöl alanlarını sarı renge boyayınız.
4. Yüksek olduğu için yerleşime uygun olmayan Himalaya Dağları’nı siyah renge boyayınız.
5. Harita üzerinde yerleşmeye uygun alanlar ile yerleşmeye uygun olmayan boyadığınız alanların genişliğini kıyaslayarak gelecekte yerleşmelerin dağılışı hakkında çıkarımlarda bulununuz.
  • Cevap: Dünya üzerinde insanların yerleşmeye elverişli araziler elverişli olmayan yerlere göre daha azdır. Dünyamızda bulunan çöller, kutup bölgeleri ya da tropikal bölgede yer alan ormanlar üzerinde insanların yaşama şansı çok ağır şartlara bağlıdır. Bu bölgeler büyük yer kaplar.

Yerleşmelerin Kuruluş ve Gelişmeleri

9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 157 Cevabı
1. Yerleşim birimleri hangi özellikleri bakımından birbirinden farklılık gösterir? Açıklayınız.
  • Cevap: Ekonomik işlevlerine yani yapılan ekonomik faaliyetlere tarım, hayvancılık vs gibi, kuruldukları yerin özelliklerine göre, nüfusun büyüklüğüne göre, iklimsel özellikler ile yeryüzü şekillerinin farklılıklarına göre  yerleşim birimleri birbirinden farklılık gösterir.
2. Bazı kırsal yerleşmelerde evler birbirine çok yakın kurulurken bazılarında evlerin uzak olmasının nedenleri nelerdir?
  • CevapÇizgisel yerleşmelere bağlı olan kırsal bölgeler kapsamında da bir akarsu ya da yol çizgisinde binaların olduğu alanlar olarak ifade edilebilmektedir. Bu tip yerleşim alanlarının ekonomik faaliyetleri içerisinde de balıkçılık, tarım ve hayvancılık olarak da görülebilmektedir. Dairesel yerleşmeler ise düz ve herhangi bir engebeli arazi içermeyen alanlarda da tercih edilebilmektedir. Bu kırsal alanlarda ise bir merkeze sahip olan yerleşim bölgeleri olarak da görülebilmektedir. Tarım, hayvancılık ve ormancılık gibi faaliyetler bu tip yerleşim alanlarında yaşayan kişilerin gerçekleştirdiği faaliyetler olarak görülebilmektedir.
9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 159 Cevabı
Aşağıda verilen bazı yerleşme özelliklerinin şehir ve kır yerleşmelerinde nasıl değiştiğini belirleyerek tabloyu uygun şekilde doldurunuz.
  • Cevap
9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 161 Cevabı
Görsellerden faydalanarak aşağıdaki soruları cevaplandırınız.
1. Yerleşmelerin kurulduğu yerleri yeryüzü şekilleri açısından karşılaştırınız.

  • Cevap: İlk görsel düzlük ovada oluşan yerleşmeye diğer görsel de dağ yamacına kurulan yerleşmeye örnektir. İkinci görselde yer alan yerleşme Doğal koşulların etkisiyle oluşan dağınık dokulu kırsal yerleşmeye örnektir. İlk görselde yer alan yerleşme ise genellikle suyun az olduğu düz ya da hafif engebeli alanlarda görülen yerleşme tipine örnektir.
2. Yerleşme dokusunun oluşmasında etkili olan doğal ve beşerî unsurları yazınız.
  • Cevap
3. Yerleşmelerde yaşayan kişilerin yürüttükleri ekonomik faaliyetler neler olabilir? Yazınız.
  • Cevap: Tarım ve hayvancılık olabilir. Çünkü hem geniş araziler tarıma uygun hem de dağ yamaçları hayvanların otlatılması bakımından elverişlidir.

Türkiye’de Yerleşmeler

9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 163 Cevabı
1. Türkiye’de yerleşmelerin dağılışı düzenli midir? Açıklayınız.
  • Cevap: Türkiye’de hem dağınık yerleşim alanları hem de düzenli yerleşim alanları bulunmaktadır. Türkiye’de yerleşmelerin dağılışının düzenli olduğu ya da düzensiz olduğu yerler bulunmaktadır. Dağınık yerleşim alanları ile düzenli yerleşim alanları coğrafi özelliklere göre değişmektedir. Türkiye’de yerleşmelerin dağılışının düzenli olduğu yerler, yeryüzü şekilleri bakımından elverişli olan bölgelerdir. Ovalar ve platolar üzerinde kurulan şehirler, düzenli yerleşim alanlarıdır. Geçici yerleşim alanları ise dağınık yerleşmelerin görüldüğü yerlerdir. Ülkemizde de bulunan dağınık yerleşim alanlarının fazla olması şehirlerdeki düzenli yerleşmeler kadar sık ve yoğun değildir. İnsanların yerleşim yerlerini belirlemeleri coğrafi özelliklere göre değişmekte ve genelde su kaynaklarına yakın olarak seçilmektedir.
2. Türkiye topraklarının ilk yerleşmelerin kurulduğu alanlardan biri olmasında etkili olan faktörler nelerdir? Açıklayınız.
  • Cevap: Toprakların verimli olması, sulama imkanlarının elverişli olması, hayvanlar için yem olanaklarının çok olması, iklimsel özelliklerin uygunluğu ile yeryüzü şekillerinin insan yaşamına çok engel olmamasını sayabiliriz.
Tablodan faydalanarak aşağıdaki soruları cevaplandırınız.
1. Yaşadığınız yerleşim biriminin kurulmasında hangi doğal ve beşerî faktörler etkili olmuştur?
  • Cevap
2. Yaşadığınız yerleşim merkezi dışında Türkiye’nin neresinde yaşamayı tercih ederdiniz, yaşamak istediğiniz yerleşmeyi seçmenizde hangi doğal ve beşerî unsurlar etkili olurdu? Arkadaşlarınız ile paylaşınız.
  • Cevap: Ben İzmir’de yaşamak isterdim. Hem doğal güzellikleri hem şehirleşme vealt yapının gelişmiş olması bana çok cazip gelmektedir. Bu yüzden ilk yerleşmek isteyeceğim yer denizi, gökyüzü ve iş imkanlarının fazlalığıyla İzmir olacaktır.
9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 165 Cevabı
Türkiye haritasında bazı alanlar numaralandırılarak belirlenmiştir. Belirlenen alanlardaki yerleşme durumunu nedenleri ile birlikte örnekte olduğu gibi kutucuklara yazınız.
Cevap:
9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 169 Cevabı
Türkiye mevcut mutlak konumuna göre 25 derece daha kuzeyde yer alsaydı bu durum yerleşmelerin dağılışını nasıl etkilerdi?
  • Cevap:  Daha soğuk olurdu çünkü kuzeye doğru sıcaklık düşecektir, saat dilimi değişecektir, enlem ve boylamı değişeceği için iklimden tutun da gece-gündüz arasındaki farka kadar her şey değişecekti.
Metinde verilen bilgilerden de yararlanarak aşağıdaki soruları cevaplandırınız.
1. Tahıl üretimi Çayönü’nün gelişimini nasıl etkilemiştir?
  • Cevap: İnsanların Çayönü’nde toplu şekilde yaşamaya başlamalarına, sosyal ilişkilerin artmasına, ekonomik gelirlerin artmasıyla refah içinde yaşayan insan sayısının artmasına katkısı olmuştur.
2. Bakır kullanımının diğer yerleşmelere göre erken başlamasının nedenleri ne olabilir?
  • Cevap:Çünkü Ergani bakır yataklarının dünyanın en eski maden ocakları olması nedeniyle Çayönü insanı, dünyanın başlıca yerlerinden 2 bin yıl önce bakırı işleyerek alet yapmayı başarmıştır.
3. Yakın çevrede kaliteli çakmak taşı ve obsidyen yatakları olmamasına rağmen bu madenlerin kullanılmasının amacı nedir?
  • Cevap: Çünkü işlenmesi kolaydır. İnsanlar bu madenlerden daha kolay eşya yapabilmekte günlük yaşamlarını daha rahat kolaylaştırmaktadırlar.
4. Çayönü yerleşmesi dünya kültür tarihi açısından neden önemlidir?
  • Cevap:  Diyarbakır yakınlarındaki Çayönü höyüğü Cilalı Taş Devri kalıntılarıyla tanınır. Burada yapılan kazılarda çeşitli taşlardan tarım araçları ve tarım ürünlerinin (buğday, nohut, bezelye, mercimek) yanı sıra köpek, koyun, keçi, sığır ceylan gibi hayvanlardan yararlandığını gösteren buluntulara rastlanmıştır. Çayönü’de gelişmiş bir köy yerleşmesi görülmüştür. Yapılan kazılarda elde edilen buluntular, insanların avcılıktan ve toplayıcılıktan yerleşik hayata, tarım ve hayvancılığa geçiş yaptıklarını göstermektedir. Çayönü, Türkiye ve Güneydoğu Avrupa’da üretimle ilgili izler bulunan en eski yerleşim merkezleridir.

Türkiye’de İdari Fonksiyonlarına Göre Yerleşmeler

9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 170 Cevabı
Türkiye’de yerleşmeler, nasıl sınıflandırılır?
  • Cevap:  Zaman içinde artan nüfus miktarı ve diğer gelişmelere bağlı olarak yerleşme birimleri büyümüş, gelişmiş ve yayılmıştır. Bu yerleşmelerin nüfus miktarı, fonksiyonları, yaşam tarzları, idari statüleri ve kültürel düzeyleri farklıdır. Bu farklı özelliklerden yola çıkarak ülkemizdeki yerleşmeleri kır ve kent yerleşmeleri şeklinde gruplayabiliriz.Kır Yerleşmeleri ve Kent Yerleşmeleri 
9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 172 Cevabı
Buna göre şiirden faydalanarak aşağıdaki soruları yanıtlayınız.
1. Şiirin ilk iki dizesinde şair Türkiye’nin idari yapısıyla ilgili olarak hangi duygularını dile getirmektedir?

  • Cevap: Kars’tan Edirne’ye kadar bütün vatan toprağının tek bir bütün olduğu ve tek bir güç ile halk ile yönetildiği kast edilmektedir.
2. Şair şiirde hangi coğrafi unsurlarla vatan sevgisinden bahsetmektedir?
  • Cevap: Fiziki unsur olarak: Toprak, dağ, taş, kıyı, nehirlerden bahsetmiştir.
  • Manevi unsur olarak ise  yüreklerdeki sevgiden bahsetmiştir.

2. Ünite Beşeri Sistemler Ölçme ve Değerlendirme

9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 173 Cevabı
Dünya’nın değişik yerlerinde farklı doğal özellikler görülür. Bu özellikler yerleşmelerin dağılışını etkiler. Haritadan da faydalanarak ve sadece doğal özellikleri dikkate alarak aşağıdaki 1-6. soruları cevaplandırınız.
1. 6. numara ile belirlenen alanda deniz seviyesine yakın yerde sürekli yerleşmelerin az olmasının sebepleri neler olabilir?
  • Cevap: Yeryüzü koşullarının olumsuzluğudur. 6. numaralı yer çöldür ve su kaynakları azdır.
2. 3 ve 4 numara ile belirlenen alanları yerleşime uygunluk açısından karşılaştırınız
  • Cevap: Yerleşime pek uygun değildir. 4 numaralı yer dağlık 2 numaralı yer ise çöldür.
3. 1 ve 7 numara ile belirlenen alanlarda yerleşmelerin kurulmasını zorlaştıran faktörler nelerdir?
  • Cevap: İkisinde de çöller vardır ve su kaynakları azdır.
4. 2 numara ile gösterilen alanda yerleşmeleri etkileyen faktörler nelerdir?
  • Cevap: Yeryüzü şekilleri, çölleşme ve su kaynaklarının azlığıdır.
5. 5 numara ile gösterilen alanda şehir yerleşmelerinin çok görülmesinin nedenleri nedir?
  • Cevap: Çünkü ekonomik koşullar ve alt yapı hizmetleri çok üst seviyededir. Dünyanın en esi yerleşmelerinden biri olması da bu yerleşme çokluğunun sebeplerinden biridir.
6. Numaralandırılan alanların her birinde yaşama imkânınız olsaydı hangisini tercih ederdiniz? Niçin?
  • Cevap: Kesinlikle 5 numaralı yerde yaşardım. Çünkü Avrupa’da yaşamak hem iş imkanları hem de eğlence sektörü bakımından oldukça gelişmiştir. Bundan dolayı rahatça yaşayabileceğim bir yer olurdu.
8. Yerleşme bugün kurulsaydı yine aynı yer seçilir miydi? Niçin?
  • Cevap: Hayır seçilmezdi. Çünkü o zamanın koşulları ile günümüzün koşulları bir değildir. Ayrıca günümüzde kurulsaydı kendisinden çok daha gelişmiş şehirler olurdu. Orada yaşamak daha mantıklı gelmektedir.
9. Görseldeki yerleşmede ne gibi ekonomik faaliyetler olabilir? Tartışınız.
  • Cevap: Tarım ve hayvancılık yapılabilir. Nehrin kenarları tarım için yeşillikler ise hayvancılık için elverişlidir.
10. Görseldeki yerleşmenin yeri değiştirilmek istense en zor kurulacağı yer neresi olurdu?
  • Cevap: Doğu Anadolu’nu yüksek dağlık kesimleri olurdu çünkü orası çok dağlık ve iklim koşullarının olumsuz olduğu bir yerdir.
11. Toplu ve dağınık dokulu kırsal yerleşmelerin kurulmasında doğal çevrenin etkileri nelerdir?
  • Cevap:  Yeryüzü koşulları geçim koşulları, yapılan ekonomik faaliyetler, alt yapı hizmetlerinin sunumu iklimsel koşullar bu yerleşim tiplerinin kurulmasında etkili olan faktörlerdir.
12. Çizgisel yerleşmelerin oluşmasında doğal ve beşerî etkiler nelerdir?
  • Cevap: Akarsu boylarında ve bir yol boyunca ( hat boyunca) kurulan ve uzanan yerleşmelere “ Çizgisel yerleşme” denir. Genellikle yeryüzü şekilleri ve yapılan ekonomik faaliyetler bu tür yerleşimlerde etkilidir.
9. Sınıf Meb Yayınları Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 174 Cevabı
13. Karadeniz kıyı kesimindeki kırsal alanlarda genellikle dağınık dokulu yerleşmeler görülür.
I. Bitki örtüsü
II. Toprakların verimli olması
III. Su kaynaklarının çok olması
IV. Tarım arazilerinin parçalı ve birbirinden uzak olması
Bu durumun ortaya çıkmasında yukarı- dakilerden hangileri daha etkili olmuştur?
A) l ve ll B) ll ve lll C) I ve lll D) ll ve lV E) lll ve IV
  • Cevap: E
14. Yerleşmelerin kır ya da şehir yerleşmesi olduğunun belirlenmesinde çeşitli kriterler kullanılır.
Aşağıdakilerden hangisi bir yerleşmenin kır ya da şehir şeklinde ayrılabilmesi için kullanılan kriterlerden biri değildir?
A) Coğrafi konum
B) Ekonomik faaliyetler
C) Sosyo-kültürel faaliyetler
D) Çalışan nüfusun sektörel dağılımı
E) Eğitim ve sağlık hizmetlerinin gelişmiş olması
  • Cevap: A
15. Dünya üzerinde denizler, buzullar, sıcaklık, yağış, eğim ve yükselti yerleşmelerin dağılışını etkiler.
Doğal şartlar dikkate alındığında haritada belirlenen alanlardan hangisinde yerleşmelerin daha sık olması beklenir?
A) I B) II C) III D) IV E) V
  • Cevap: A
16. Türkiye’de yerleşmelerin dağılışını etkileyen en önemli faktör aşağıdakilerden hangisidir?
A) Toprak verimliliği
B) İklim özellikleri
C) Jeolojik yapı
D) Doğal afetler
E) Bitki örtüsü
  • Cevap: B
17. Türkiye, Dünya’da ilk yerleşilen alanlar arasında yer almaktadır.
Türkiye’de ilk yerleşmelerin kurulup gelişmesinde aşağıdakilerden hangisinin etkisi en azdır?
A) İklim koşulları
B) Su kaynakları
C) Sanayi
D) Yer şekilleri
E) Toprak
  • Cevap: C
18. Aşağıdakilerden hangisi köylerin özelliklerinden biri değildir?
A) Toplu ya da dağınık olması
B) Geçici yerleşmeler olması
C) Nüfuslarının genellikle 2.000’in altında olması
D) Yayla, otlak gibi ortak alanlara sahip olması
E) Kırsal yerleşmelerin en büyüğü olması
Aşağıdaki görselde bir yerleşmenin kurulduğu yer gösterilmiştir.
  • Cevap: B
19. Görseldeki yerleşmenin burada kurulmasına neden olan doğal ve beşerî etkenler nelerdir?
  • Cevap: Deniz kenarı olması, iklimsel koşulların uygunluğu turizm açısından iş imkanlarının çokluğu ve de alt yapı hizmetlerinin uygunluğu etkilidir.
20. Görselde yerleşmeyi sınırlandıran faktörlerden hangileri yer almaktadır?
  • Cevap: Konut yapacak arazilerin azlığı,kıyıya zarar verilmeden ticari işletmelerin kurulması ve kışın ekonominin durağan olması..
DKC Bir cevap motorudur... Sağ üstteki "Eksik sayfa bildir"butonuna tıklayarak istediğiniz sayfaları bize bildirebilirsiniz.
Paylaş:
📌 EKSİK SAYFA BİLDİR...